Vuna ide u smeće

20.05.2024.

Zabilježeno u Rogatici

ROGATICA – Među uzgaivačima stoke, posebno ovaca u opštini Rogatica kao izrazito brdsko.planinskom području privedi se kraju kampanja šišanja ovaca. Radi se o sezonskom „rashlađivanju“ ovaca među kojim je ovdje uglavnom prisutna oplemljena pramenka sa dobrim runom.

Neki uzgaivači ovaj nimalo lak i jednostavan posao obavljaju u vlastitoj režiji, a dobar broj ih, posebno u starijim domaćistvima, kakvih je dosta u ovoj opštini, za to angažuju mlađe i vještije osobe, najčešće žene, a ne rijetko i voljne muškarce, uz naknadu od najmanje 5 maraka po grlu ošišanih ovaca. U nekim slučajevima cijene išle i do 10 maraka, priča se na Borikama i području Stjenica u kojim se uzgajaju nojbolje ovce.

Šišanje ovaca samo je jedan, manji, problem stočara. Drugi, veći, je šta sa vunom koja se dobije. Osim za vlastite skromne potrebe, do prošle godine nešto, najkvalitetnije vune, otkupljivano je za industrijske potrebe na Sokocu uz nevjerovatnu cijenu od svega 50 feninga po kilogramu. I to je bilo bolje nego je bacati u smetlje, kako će, po svemu sudeći, biti ove goodine, priča Slavko Purković iz sela Brezje kod Stjenica, jedini pravi seljak, odbornik, u aktuelnom sazivu Skupštine opštine kome je poljoprivreda i uzgoj ovaca, kojih u svome stadu ima u prosjeku oko stotinu grla, ne računajući jagnjad, osnovni izvor sredstava za njegov i život ostalih članova porodice.

Ja ću, kazuje on, ove godine, kao i većini ranijih, imati najmanje 400 kilograma vune. Šta ću sa njom uraditi još neznam. Iz susjednog Sokoca stigla je vijest da i gore više neće biti otkupa, a to znači da je to novi udar na inače plitak džep nas stočara, i da ćemo ovaj proizvod seljaka morati bacati u smeće.

Vuna je, priča još Purković, od pamtivijeka bila dodatni izvor prihda i zarade seljaka. Idući za vremenom i da bi sebi olakšao i ubrzao posao oko šišanja mojih u prosjeku oko 100 grla ovaca, ja sam se „modernizovao“ i kupio mašinu „na struju“. Lakše i brže ošišaću ovce, ali šta ću sa vunom, pita se Purković.

Da se vuni loše piše, dokaz je i kontejner za smeće u Seljanima kod Rogatice. Ovih dana je bio pun različitih džakova tek ošišane vune. Grehota i sramota, prokomentalisali su svi koji su to vidjeli?!

Tekst i foto: Sreten Mitrović